Էլիտ-Մեդ բժշկական կենտրոն

Երևան, Հակոբ Հակոբյան 3/15

Էլ.հասցե:

[email protected]

Աշխատանքային ժամեր

Երկ-Շբթ: 8.30am - 7.00pm

Title

Autem vel eum iriure dolor in hendrerit in vulputate velit esse molestie consequat, vel illum dolore eu feugiat nulla facilisis at vero eros et dolore feugait.

Tag Archive

Ֆիբրոմիալգիա. անվերջանալի մկանացավեր

Ֆիբրոմիալգիա են անվանում շարունակական մկանային ցավերով ուղեկցվող քրոնիկական վիճակը: Այլ ախտանիշերը ներառում են մշտական հոգնածութոյւնը, քնի խանգարումները, վատ տրամադրությունն ու դեպրեսիան: Այս հիվանդությունը ավելի հաճախ հանդիպում է կանանց շրջանում և դրսևորվում է որոշակի տարբերությամբ, այդ պատճառով տղամարդկանց մոտ ֆիբրոմիալգիա ախտորոշելն ավելի դժվար է:

Ֆիբրոմիալգիա ախտորոշելու համար ախտանշանները պետք է շարունակվեն առնվազն 3 ամիս, և դրանց մի մասը նման է  նյարդա-հոգեբանական խանգարումների: Անհրաժեշտ է մանրամասն ուսումնասիրել ու կազմել հիվանդության ամբողջական պատմությունը, որպեսզի բացառվի նման ախտանիշներով այլ հիվանդությունների առկայությունը:

Հաճախ մարդիկ բժշկի են դիմում մեջքի քրոնիկական ցավերով, որոնք խանգարում են աշխատանքին, տնային գործերին ու ընտանիքի մասին հոգ տանելուն: Կյանքի ընդհանուր որակն ընկնում է, այդ վիճակը հանգեցնում է ֆիզիկական տրավմաների, էմոցիոնալ ճնշվածության և ինֆեկցիաների նկատմամբ զգայունության բարձրացման:

Հիվանդության էթիոլոգիան պարզ չէ: Ֆիբրոմիալգիան կենտրոնական նյարդային համակարգի խանգարում է, որն իջեցնում է ցավի նկատմամբ զգայունության շեմը՝ ցավային ազդանշանի մշակման անոմալ խախտումների հաշվին: Ցավի ձևավորման մեխանիզմը կենտրոնական սենսատիզացիայի ֆենոմեն է, որը զարգանում է կենտրոնական նյարդային համակարգում առանց պերիֆերիկ խախտման: Չնայած տղամարդկանց շրջանում տարածվածությանը, <<ֆիբրոմիալգիա>> ախտորոշումը դրվում է ծայրահեղ հազվադեպ: Դա կապված է հիվանդության ոչ սովորական դրսևորումների, բժիշկների վատ տեղեկացվածության և հստակ ախտորոշիչ չափանիշների բացակայության հետ: Ֆիբրոմիալգիա ունեցող պացիենտներին, որոնց մոտ չեն հայտնաբերվում պերիֆերիկ փոփոխություններ, բժիշկները դիտարկում են որպես սիմուլյանտ կամ հիստերիա ունեցող:

Ֆիբրոմիալգիայով տառապողին հետազոտելու ժամանակ դիտարկվում է սուր զգայունություն մարմնի որոշակի կետերի նկատմամբ: Ցավոտ կետերի ուսումնասիրումը փորձ է պահանջում: Բժիշկը պետք է իմանա որտեղ ճնշել և ինչ ուժով: Ցավոտ կետերն արտահայտում են ցավային ստիմուլների զգայունության նկատմամբ հատվածները, այլ թե լոկալ բորբոքման կամ հյուսվածքների կառուցվածքի խանգարման հետևանքը:

Ֆիբրոմիալգիան ախտանշանների ամբողջություն է, դրանով տառապող մարդկանց մոտ դիտարկվում է մտական հոգնածություն, թուլություն, բորբոքված աղեհամակարգի ախտանիշերին նման նշաններ: Ֆիզիկական ծանրաբեռնումը, ինչպես նաև երկար անշարժությունը ուժեցանում են ցավը: Առավոտյան մարմինը կծկված է լինում, ոչ լրիվ վերականգնման զգացում է առաջանում, նույնիսկ եթե քունը տևել է 8-10 ժամ: Հիվանդությունն ուղեկցում են դեպրեսիան ու տագնապային խանգարումները, ուշադրության կենտրոնացման հետ խնդիրները, մշուշոտ գլուխը:

Ինչը կարող է ազդել ֆիբրոմիալգիայի զարգացման վրա.

-ռեվմատոլոգիական հիվանդությունները, այդ թվում գայլախտը;

-դեպրեսիոն բնույթի խախտումները;

-ժառանգականությունը:

Ֆիբրոմիալգիայի բուժման համար գոյություն ունի չորս ուղղություն.

  1. Պերիֆերիկ ցավի, մկանային ցավի նվազեցում,
  2. Կենտրոնական սենսիտիզացիայի պրոֆիլակտիկա,
  3. Քնի կարգավորում,
  4. Ուղեկցող պաթոլոգիայի բուժում, մասնավորապես դեպրեսիայի:

Դեղորայքային ու ոչ դեղորայքային բուժումը նվազեցնում է ֆիբրոմիալգիայի ախտանշանները ու լավացնում է քունը:

Դեղորայքներով բուժումը ներառում է.

-անտիդեպրեսանտներ՝ ցավը մեղմացնելու և քնի որակը լավացնելու համար;

-դեղորայք ջղաձգումների դեմ;

-ցավազրկող միջոցներ, որոնցից սակայն պետք է հնարավորինս խուսափել՝ կախվածություն չառաջացնելու համար:

Ոչ դեղորայքային տնային մեթոդները համախտանիշի բուժման հիմք են ներկայացնում.

-ապրելակերպի փոփոխություն՝ ախտանիշերը թեթևացնելու համար կարևոր է առանձնացնել բավարար ժամանակ քնի ու հանգստի համար;

-ֆիզիկական վարժություններ, որոնք նվազեցնում են ցավը, լավացնում շարժունակությունը ու բարձրացնում տրամադրությունը: Արդյունքը պահպանվում է տևական ժամանակ:

Օգտակար են ցածր ինտեսիվության աէրոբ վարժությունները, ինչպիսիք են լողը, քայլելը, հեծանիվ վարելը;

-առողջ դիետա, մերսում, սթրեսի կառավարում: Սթրեսի նվազեցումը ներառում է մեթոդների կոմբինացիա, որը փոխում է սթրեսների ազդեցությունը և սովորեցնում է օրգանիզմը ավելի հեշտ արձագանքել այն սթրեսներին, որոնցից խուսափել հնարավոր չէ:

Այնուամենայնիվ ֆիբրոմիալգիան վտանգավոր հիվանդություն չի համարվում և չի ավելացնում մահացությունը: Ֆիբրոմիալգիա ունեցո մարդիկ շարունակում են տառապել ցավից երկար տարիների ընթացքում: Սակայն սկսած այն պահից, երբ ախտորոշումը հաստատվում է, պրոցեդուրաները նվազեցնում են ցավը: Առկա է նաև անտանիշների խստացման ռիսկը, ուստի հետագայում անհրաժեշտ է հետևել առողջ ապրելակերպին:

Կարելի է արդյոք կանխել այն…

Ֆիբրոմիալգիան ժառանգական հակվածություն ունեցող համախտանիշ է, և այն իրադարձությունները, որոնք հանգեցնում են դրա առաջացմանը, անհայտ են, այդ պատճառով հիվանդության կանխման համար անհրաժեշտ ունիվերսալ գործողություններ չկան: Կան ընդամենը ախտանիշերը մեղմացնելու մեթոդներ: Մարդիկ, ովքեր առողջ կենսակերպ են վարում, նորմալ քնում են, ժամանակին հանգստանում են ու առողջ սնունդ են ընդունում, կարող են խուսափել հիվանդության դրևորումներից առանց դեղորայքի:

Please follow and like us: